Các loại cá không nên ăn khi cho con bú

Nhiều mẹ sau sinh rất muốn bồi bổ cơ thể bằng những món ăn giàu dinh dưỡng, nhưng lại chần chừ khi nghĩ đến cá. Người thì bảo nên kiêng một thời gian vì sợ tanh và khó tiêu, người lại khuyên nên ăn sớm để có thêm dưỡng chất cho cả mẹ và bé. Vậy sau sinh bao lâu ăn được cá, và nếu đang cho con bú thì ăn cá có ảnh hưởng gì không? Đây là thắc mắc khá phổ biến nhưng không phải mẹ nào cũng có câu trả lời rõ ràng. Bài viết này sẽ cùng mẹ tháo gỡ từng băn khoăn để việc ăn uống sau sinh trở nên nhẹ nhàng và yên tâm hơn.

1. Sau sinh bao lâu ăn được cá ?

Nhiều người trước đây cho rằng sau sinh cơ thể mẹ còn yếu nên cần kiêng ăn cá để tránh đầy bụng, khó tiêu hoặc ảnh hưởng đến quá trình hồi phục. Tuy nhiên, trên thực tế, mẹ sau sinh hoàn toàn có thể ăn cá sớm mà không nhất thiết phải kiêng trong một khoảng thời gian cố định nào.

Cá là thực phẩm giàu đạm, vitamin và khoáng chất, có thể góp phần bổ sung dinh dưỡng cho mẹ trong giai đoạn hồi phục sau sinh. Dù vậy, để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé, mẹ vẫn nên chú ý lựa chọn loại cá phù hợp, ưu tiên cá tươi, có nguồn gốc rõ ràng và ăn với lượng hợp lý mỗi tuần.

2. Cho con bú ăn cá biển được không ?

Câu trả lời là có. Mẹ đang cho con bú vẫn có thể ăn cá biển và thậm chí đây còn là một nhóm thực phẩm mang lại nhiều giá trị dinh dưỡng nếu dùng đúng cách. Việc kiêng hoàn toàn cá biển sau sinh là quan niệm chưa thật sự phù hợp, bởi cá biển có thể giúp mẹ bổ sung nhiều dưỡng chất cần thiết trong giai đoạn phục hồi và nuôi con bằng sữa mẹ.

Trước hết, cá biển là nguồn protein chất lượng cao, hỗ trợ mẹ tái tạo năng lượng, phục hồi cơ thể sau sinh và duy trì sức khỏe tốt hơn. Ngoài ra, cá còn cung cấp nhiều vitamin và khoáng chất quan trọng như vitamin D, vitamin A, sắt, selen, magie và một số vi chất khác, góp phần hỗ trợ hệ xương, quá trình tạo máu và tăng cường sức đề kháng cho mẹ.

Đặc biệt, nhiều loại cá biển còn chứa omega-3 và DHA, là những dưỡng chất rất có lợi cho sự phát triển não bộ và thị giác của bé. Với mẹ sau sinh, omega-3 cũng có thể góp phần cải thiện tâm trạng, hỗ trợ chức năng não và giúp tinh thần ổn định hơn trong giai đoạn nhạy cảm này. Bên cạnh đó, các dưỡng chất có trong cá còn giúp hỗ trợ tuần hoàn máu và quá trình phục hồi tổng thể của cơ thể sau sinh.

Tuy vậy, không phải loại cá biển nào mẹ đang cho con bú cũng nên ăn thường xuyên. Một số loại cá có thể chứa hàm lượng thủy ngân cao hoặc không phù hợp nếu sử dụng quá nhiều. Vì thế, bên cạnh việc bổ sung cá biển vào thực đơn, mẹ cũng nên tìm hiểu kỹ đang cho con bú không nên ăn loại cá nào để lựa chọn an toàn và phù hợp hơn cho cả mẹ lẫn bé.

2. Các loại cá không nên ăn khi cho con bú

2.1 Cá có nhiều thủy ngân

Một số loại cá, đặc biệt là những loài sống ở độ sâu dưới biển, thường chứa lượng thủy ngân cao. Thủy ngân là một chất độc hại, có thể gây ra nhiều vấn đề cho sức khỏe con người. Khi mẹ ăn những loại cá này, thủy ngân có thể truyền qua sữa mẹ và ảnh hưởng đến bé.

Đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, việc tiếp xúc với nồng độ thủy ngân cao có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng như:

• Tổn thương hệ thần kinh trung ương, làm chậm quá trình phát triển trí tuệ.
• Khó khăn trong việc phát triển ngôn ngữ, khả năng nói và kỹ năng vận động tinh.
• Thị lực bị ảnh hưởng, giảm khả năng nhận thức không gian thị giác.

Vì vậy, nếu mẹ chưa biết nên tránh loại cá nào khi đang cho con bú, hãy cẩn thận với những loại cá có hàm lượng thủy ngân cao như: cá thu vua, cá ngừ mắt to, vi cá mập, cá kiếm, cá ngói… nhé!

2.2 Các loại cá có độc tính

Thực tế, có những loại cá rất được yêu thích vì giá trị dinh dưỡng và hương vị thơm ngon, nhưng lại tiềm ẩn độc tố và nguy cơ ngộ độc cao. Những loại cá này cũng không nên được tiêu thụ khi mẹ đang cho con bú. Một số loại cá thường gây ngộ độc ở nước ta mà các mẹ cần lưu ý để tránh như:…

Cá nóc

Hiện nay, trên thế giới có gần 100 loài cá nóc được phát hiện, trong đó Việt Nam sở hữu 17 loài đặc trưng. Viện Hải dương học Nha Trang đã tiến hành nghiên cứu và xác định rằng có 8 loài trong số đó chứa độc tố, và đặc biệt có 5 loài mang chất độc cực mạnh có thể gây nguy hiểm đến tính mạng con người, bao gồm: cá nóc răng mỏ chim, cá nóc đầu thỏ chấm tròn, cá nóc tro, cá nóc vằn vện và cá nóc răng rùa.

Những vụ ngộ độc do cá nóc không còn là điều xa lạ trên các phương tiện truyền thông ở nước ta. Tuy nhiên, vì thịt cá nóc được coi là thơm ngon và giàu dinh dưỡng, nên nó vẫn được mua bán và tiêu thụ rộng rãi. Tại Nhật Bản, các đầu bếp tại những nhà hàng lớn phải trải qua quá trình đào tạo nghiêm ngặt và nhận chứng chỉ mới được phép chế biến món ăn từ cá nóc. Chính vì vậy, các mẹ sau sinh nên kiên quyết từ chối loại cá này trong mọi tình huống nhé!

Cá bống vân mây

Có một loài cá độc sống ở các vùng cửa sông nước lợ và ven biển, đặc biệt phổ biến ở miền Trung Việt Nam. Loại cá này có thân màu nâu đỏ với bốn vệt đen hình đám mây trên mình. Vây đuôi và vây lưng của nó cũng điểm xuyết nhiều chấm đen. Đáng chú ý, cá này chứa độc tố mạnh gấp 275 lần so với xyanua, tương tự như cá nóc, và chất độc này không bị phân hủy khi nấu ở nhiệt độ cao, nên dù có chế biến kỹ lưỡng vẫn tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc.

Khi ăn phải cá bống vân mây, người tiêu dùng sẽ cảm thấy triệu chứng ngộ độc chỉ sau khoảng 5 – 15 phút. Nếu nhẹ, họ có thể gặp phải tình trạng liệt cơ, suy hô hấp và tụt huyết áp. Trường hợp nặng hơn có thể dẫn đến co giật hoặc thậm chí tử vong. Chỉ cần ăn khoảng 10g da của loại cá này mà không được cấp cứu kịp thời, nguy cơ tử vong là rất cao.

Cá đuối biển gai độc

Một trong những loại cá mà mẹ bỉm sữa nên tránh khi cho con bú chính là cá đuối biển có gai độc. Mặc dù có nhiều loại cá đuối khác an toàn, nhưng loại này thì cực kỳ nguy hiểm. Đặc điểm dễ nhận biết của nó là hai chiếc gai nhọn trên đuôi, với các cạnh giống như răng cưa và liên kết với tuyến chất độc.

Nếu người đánh bắt gặp phải loại cá này và bị chúng tấn công, hậu quả có thể rất nghiêm trọng, thậm chí dẫn đến tử vong ngay lập tức. Hơn nữa, nếu chẳng may ăn phải, chất độc sẽ từ từ xâm nhập vào cơ thể, và nếu không được cấp cứu kịp thời, cũng có thể gây ra cái chết.

2.3 Cho con bú ăn cá khô được không ?

Các món ăn từ cá khô thường mang đến hương vị mới lạ và thú vị, nhưng các mẹ đang cho con bú cần cẩn trọng khi tiêu thụ loại thực phẩm này. Đặc biệt, mẹ nên tránh xa những loại cá khô không rõ nguồn gốc.

Hiện nay, có rất nhiều cơ sở sản xuất cá khô mà không quan tâm đến sức khỏe người tiêu dùng, thường sử dụng hóa chất và chất bảo quản độc hại. Thường thì, cá khô được tẩm ướp với hai loại hóa chất là trichlorfon và sorbitol. Những chất độc này có thể gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng như suy nhược cơ thể, rối loạn nhịp tim, chảy máu trực tràng, và ảnh hưởng xấu đến dạ dày… thậm chí đe dọa tính mạng.

Hơn nữa, cá khô cũng chứa lượng muối cao, không tốt cho các mẹ đang cho con bú. Những ai có tiền sử huyết áp cao, bệnh thận hay bệnh tim mạch nên tuyệt đối tránh xa loại thực phẩm này.

2.4 Không nên ăn cá hộp

Sản phẩm đóng hộp đang ngày càng trở nên phổ biến trong cuộc sống hiện đại. Mặc dù hàm lượng dinh dưỡng của cá thường không bị giảm đi nhiều khi được đóng hộp, nhưng những sản phẩm chế biến sẵn này vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro cho sức khỏe.

• Chất BPA, được sử dụng để ngăn ngừa gỉ sét trong vỏ hộp kim loại, có thể xâm nhập vào thực phẩm. Đây là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh lý nghiêm trọng như buồng trứng đa nang, ung thư vú, kháng insulin, béo phì, các vấn đề về tim mạch, cũng như bệnh gan và thận.
• Ngoài ra, một số kim loại khác cũng có thể hòa vào thịt cá trong đồ hộp. Một nghiên cứu tại Mỹ cho thấy cá ngừ đóng hộp có chứa hàm lượng kẽm cao gấp 100 lần mức an toàn, có thể gây hại cho sức khỏe con người và là yếu tố dẫn đến ung thư.
• Hơn nữa, các loại cá chế biến sẵn thường chứa nhiều muối, đường, phụ gia và chất bảo quản. Những thành phần này có thể truyền qua sữa mẹ và ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của trẻ nhỏ. Vì vậy, đồ hộp không chỉ không tốt cho mẹ mà còn có thể gây hại cho con.

Trong giai đoạn cho con bú, việc kiêng khem đúng cách sẽ giúp mẹ đảm bảo nguồn sữa dinh dưỡng và an toàn cho bé. Các loại cá không nên ăn khi cho con bú như cá có hàm lượng thủy ngân cao hoặc dễ gây dị ứng là những loại cần được loại bỏ khỏi thực đơn hàng ngày. Thay vào đó, mẹ có thể lựa chọn những loại cá giàu dinh dưỡng, ít nguy cơ như cá hồi, cá trích, cá hố… để đảm bảo bữa ăn vừa đa dạng vừa an toàn. Việc lựa chọn thực phẩm thông minh sẽ giúp mẹ và bé có một hành trình chăm sóc sức khỏe tốt nhất.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM